حقیقت شب قدر

«قدر» در لغت به معناى اندازه و اندازه‏گیرى است.(1) «تقدیر» نیز به معناى اندازه‏گیرى و تعیین است.(2) اما معناى اصطلاحى «قدر»، عبارت است از ویژگى هستى و وجود هر چیز و چگونگى آفرینش آن(‏3) به عبارت دیگر، اندازه و محدوده وجودى هر چیز، «قدر» نام دارد. (4)

بنابر دیدگاه حكمت الهى، در نظام آفرینش، هر چیزى اندازه‏اى خاص دارد و هیچ چیزى بى‏حساب و كتاب نیست. جهان حساب و كتاب دارد و بر اساس نظم ریاضى تنظیم شده، گذشته، حال و آینده آن با هم ارتباط دارند.

استاد مطهرى در تعریف قدر مى‏فرماید: « ... قدر به معناى اندازه و تعیین است... حوادث جهان ... از آن جهت كه حدود و اندازه و موقعیت مكانى و زمانى آنها تعیین شده است، مقدور به تقدیر الهى است.»(5) پس در یك كلام، «قدر» به معناى ویژگى‏هاى طبیعى و جسمانى چیزهاست كه شامل شكل، حدود، طول، عرض و موقعیت‏هاى مكانى و زمانى آنها مى‏گردد و تمام موجودات مادى و طبیعى را در برمى‏گیرد.

این معنا از روایات استفاده مى‏شود؛ چنان كه در روایتى از امام رضا علیه السلام پرسیده شد: معناى قدر چیست؟ امام فرمود: «تقدیر الشى‏ء، طوله و عرضه»؛ «اندازه‏گیرى هر چیز اعم از طول و عرض آن است.» (6) و در روایت دیگر، این امام بزرگوار در معناى قدر فرمود: «اندازه هر چیز اعم از طول و عرض و بقاى آن است.»(7)

بنابراین، معناى تقدیر الهى این است كه در جهان مادى، آفریده‏ها از حیث هستى و آثار و ویژگى‏هایشان محدوده‏اى خاص دارند. این محدوده با امورى خاص مرتبط است؛ امورى كه علت‏ها و شرایط آنها هستند و به دلیل اختلاف علل و شرایط، هستى، آثار و ویژگى‏هاى موجودات مادى نیز متفاوت است. هر موجود مادى به وسیله قالب‏هایى از داخل و خارج، اندازه‏گیرى و قالب‏گیرى مى‏شود. این قالب، حدود، یعنى طول، عرض، شكل، رنگ، موقعیت مكانى و زمانى و سایر عوارض و ویژگى‏هاى مادى آن به شمار مى‏آید. پس معناى تقدیر الهى در موجودات مادى، یعنى هدایت آنها به سوى مسیر هستى‏شان است كه براى آنها مقدر گردیده است و در آن قالب‏گیرى شده‏اند. (8)

اما تعبیر فلسفى قدر، اصل علیت است. «اصل علیت همان پیوند ضرورى و قطعى حوادث با یكدیگر و این كه هر حادثه‏اى تحتّم و قطعیت ضرورى و قطعى خود و نیز تقدّر و خصوصیات وجودى خود را از امرى یا امورى مقدم بر خود گرفته است.

(9) اصل علیت عمومى و نظام اسباب و مسببات بر جهان و جمیع وقایع و حوادث جهان حكمفرماست و هر حادثى، ضرورت و قطعیت وجود خود و نیز شكل و خصوصیت زمانى و مكانى و سایر خصوصیات وجودى‏اش را از علل متقدمه خود كسب كرده است و یك پیوند ناگسستى میان گذشته و حال و استقبال میان هر موجودى و علل متقدمه او هست.»(10)

اما علل موجودات مادى تركیبى، فاعل و ماده و شرایط و عدم مانع است كه هر یك تأثیر خاص بر آن دارند و مجموع این تأثیرها، قالب وجودى خاصى را شكل مى‏دهند. اگر تمام این علل و شرایط و عدم مانع، كنار هم گرد آیند، علت تامه ساخته مى‏شود و معلول خود را ضرورت و وجود مى‏دهد كه از آن در متون دینى به «قضاى الهى» تعبیر مى‏شود. اما هر موجودى با توجه به علل و شرایط خود قالبى خاص دارد كه عوارض و ویژگى‏هاى وجودى‏اش را مى‏سازد و در متون دینى از آن به «قدر الهى» تعبیر مى‏شود.

با روشن شدن معناى قدر، امكان فهم حقیقت شب قدر نیز میسر مى‏شود. شب قدر شبى است كه همه مقدرات تقدیر مى‏گردد و قالب معین و اندازه خاص هر پدیده، روشن و اندازه‏گیرى مى‏شود.

به عبارت روشن‏تر، شب قدر یكى از شب‏هاى دهه آخر ماه رمضان است. طبق روایات ما، یكى از شب‏هاى نوزدهم یا بیست و یكم و به احتمال زیادتر، بیست و سوم ماه مبارك رمضان است.(11) در این شب - كه شب نزول قرآن به شمار مى‏آید - امور خیر و شر مردم و ولادت، مرگ، روزى، حج، طاعت، گناه و خلاصه هر حادثه‏اى كه در طول سال واقع مى‏شود، تقدیر مى‏گردد.(12) شب قدر همیشه و هر سال تكرار مى‏شود. عبادت در آن شب، فضیلت فراوان دارد و در نیكویى سرنوشت یك ساله بسیار مؤثر است.(13) در این شب تمام حوادث سال آینده به امام هر زمان ارائه مى‏شود و وى از سرنوشت خود و دیگران با خبر مى‏گردد. امام باقر علیه السلام مى‏فرماید: «انه ینزل فى لیلة القدر الى ولى الامر تفسیر الامور سنةً سنةً، یؤمر فى امر نفسه بكذا و كذا و فى امر الناس بكذا و كذا؛ در شب قدر به‏ ولى امر (امام هر زمان) تفسیر كارها و حوادث نازل مى‏شود و وى درباره خویش و دیگر مردمان مأمور به دستورهایى مى‏شود.»(14)

پس شب قدر شبى است كه:

بنابراین، مى‏توان گفت شب قدر، شب تقدیر و شب اندازه‏گیرى و شب تعیین حوادث جهان ماده است.

این مطلب مطابق آیات قرآنى نیز مى‏باشد؛ زیرا در آیه 185 سوره مباركه «بقره» مى‏فرماید: «شَهْرُ رَمَضانَ الَّذِی أُنْزِلَ فِیهِ الْقُرْآنُ»؛ ماه رمضان كه در آن قرآن ‏نازل شده است.» طبق این آیه، نزول قرآن (نزول دفعى) در ماه رمضان بوده است. و در آیات 3 - 5 سوره مباركه دخان مى‏فرماید: «إِنَّا أَنْزَلْناهُ فِی لَیْلَةٍ مُبارَكَةٍ إِنَّا كُنَّا مُنْذِرِینَ* فِیها یُفْرَقُ كُلُّ أَمْرٍ حَكِیمٍ* أَمْراً مِنْ عِنْدِنا إِنَّا كُنَّا مُرْسِلِینَ.» این آیه نیز تصریح دارد كه نزول [دفعى‏] قرآن در یك شب بوده است كه از آن به شب مبارك تعبیر شده است. همچنین در سوره مباركه قدر تصریح شده است كه قرآن در شب قدر نازل شده است.

پس با جمع آیات سه گانه بالا روشن مى‏شود:

1. قرآن در ماه رمضان نازل شده است.

الف. نزول قرآن.

ب. هر امر حكیمى در آن شب مبارك جدا مى‏گردد.

اما سوره مباركه قدر كه به منزله شرح و تفسیر آیات سوره مباركه «دخان» است، شش ویژگى براى شب قدر مى‏شمارد:

الف. شب نزول قرآن است (إِنَّا أَنْزَلْناهُ فِی لَیْلَةِ الْقَدْرِ).

ب. این شب، شبى ناشناخته است و این ناشناختگى به دلیل عظمت آن شب است ( وَ ما أَدْراكَ ما لَیْلَةُ الْقَدْرِ).

ج. شب قدر از هزار ماه بهتر است. (لَیْلَةُ الْقَدْرِ خَیْرٌ مِنْ أَلْفِ شَهْرٍ).

د. در این شب مبارك، ملائكه و روح با اجازه پروردگار عالمیان نازل مى‏شوند (تَنَزَّلُ الْمَلائِكَةُ وَالرُّوحُ فِیها بِإِذْنِ رَبِّهِمْ) و روایات تصریح دارند كه آنها بر قلب امام هر زمان نازل مى‏شوند.

ه. این نزول براى تحقق هر امرى است كه در سوره «دخان» بدان اشاره رفت (مِنْ كُلِّ أَمْرٍ) و این نزول - كه مساوى با رحمت خاصه الهى ‏بر مومنان شب زنده‌دار است - تا طلوع فجر ادامه دارد (سَلامٌ هِیَ حَتَّى مَطْلَعِ الْفَجْرِ).

و. شب قدر، شب تقدیر و اندازه‏گیرى است؛ زیرا در این سوره - كه تنها پنج آیه دارد - سه بار «لیلة القدر» تكرار شده است و این نشانه اهتمام ویژه قرآن به مسئله اندازه‏گیرى در آن شب خاص است.

مرحوم كلینى در كافى از امام باقر علیه السلام نقل مى‏كند كه آن حضرت در جواب معناى آیه «إِنَّا أَنْزَلْناهُ فِی لَیْلَةٍ مُبارَكَةٍ» فرمودند: «آرى شب قدر، شبى است كه همه ساله در ماه رمضان و در دهه آخر آن، تجدید مى‏شود. شبى كه قرآن جز در آن شب نازل نشده و آن شبى است كه خداى تعالى درباره‏اش فرموده است: «فیها یفرق كل امر حكیم؛ در آن شب هر، امرى با حكمت، متعین و ممتاز مى‏گردد.» آنگاه فرمود: «در شب قدر، هر حادثه‏اى كه باید در طول آن سال واقع گردد، تقدیر مى‏شود؛ خیر و شر، طاعت و معصیت و فرزندى كه قرار است متولد شود یا اجلى كه قرار است فرارسد یا رزقى كه قرار است برسد و ... .»(15)

پى‏نوشت‌ها:

1- قاموس قرآن، سید على اكبر قرشى، ج ‏5، ص 246 و 247 .

2- همان، ص 248.

3- المیزان، سید محمد حسین طباطبایى، ج‏12 ص 150 و 151.

4- همان، ج‏ 19، ص 101.

5- انسان و سرنوشت، شهید مطهرى، ص 52.

6- المحاسن البرقى، ج‏1، ص 244.

7- بحار الانوار، ج ‏5، ص 122.

8- المیزان، ج ‏19، ص 101 - 103

9- انسان و سرنوشت، ص 53

10- همان، ص 55 و 56

11- اقبال الاعمال، سید بن طاووس، تحقیق و تصحیح جواد قیومى اصفهانى، ج‏1، ص 312 و 313 و 374 و 375 .

12- الكافى، كلینى، ج ‏4، ص 157 .

13- المراقبات، ملكى تبریزى، ص، 237 - 252

14- الكافى، ج‏1، ص 248

15- المیزان فى تفسیر القرآن، ج 20، ص، 382/ بحث روایى ذیل سوره مباركه قدر.

منبع:

ماهنامه پرسمان، 1382، سید سعید لواسانى .

بعد از افطار با هماهنگی یکی از دوستان به پایگاه میراث فرهنگی بشرویه رفتیم تا بفهمیم مشکل کجاست که صدای ما تا همین جوی جعفری هم نمیرسد ...و انگار میراث فرهنگی استان یا خبر ندارند ویا هم ...خدمت مهندس رسیدیم توصیه میکنم شما هم یک سر به منزل مستوفی بزنین واقعا یک گالری ونگار خانه از هنر معماری اصیل ایرانی است ..زیبا وبا شکوه هنوز در ودیوار این مجموعه بی نظیر با تو صحبت میکند وهنوز صدای طپش زندگی ازبادگیر های چند ساله این بنای با شکوه به گوش می رسد...خستگی از تن بدر می رود وروحت آرامش میابد که اینجا اصالت من وتوست ..اصالت وریشه ی ما ..مایی که خاک کویر می خورد وتاریخی از خشت وگل را با خود یدک می کشد باید بروی وببینی نه در تصویر می گنجد ونه در کلام ..به خودم بالیدم که فرزند این دیارم ..انگار هویت گم شده ام را پیدا کرده بودم ..ولی افسوس وقتی یادم آمد که برای چه کاری به اینجا آمده ام مثل این بود یک سطل آب یخ روی سرم خالی کردند ..!!....به اتاق آقای مهندس رفتیم سر صحبت را بی مقدمه باز کردم اینها هم دل پر خونی داشتند شاید اینجا مجالی برای آن همه درد دل نباشد ولی خوشحالم که شنیدم آنها هم با استان مکاتبه کرده اند خدا کند که میراث استان سایتش را اصلاح کند ...خدا کند..در این شبهای مبارک دعا میکنیم تا عزیزان میراث فرهنگی استان یک نگاهی به سایتشان بیاندازند واصلاح لازم را انجام دهندواقعا برازنده یک سازمان نیست آنهم سازمانی که مستقیما تحت الامر ریاست محترم جمهور است ....بشرویه 40 اثر ثبت شده در میراث دارد وهمه بر این اذعان دارند این آمار پایگاه میراث فرهنگی بشرویه است ولی وقتی به سایت استان سر می زنی ..هیچ چیزی دستگیرت نمی شود ..یک کلیپ از میراث ماندگار بشرویه ویزد ومقایسه اینها با هم توصیه میکنم دانلود کنید حتما با نرم افزار km playerببینید

با کیفیت موبایل3gp حجم حدود6مگابایت

با کیفیتflvبا حجم حدود10مگابایت  ..

شما نام این کلیپ را چه می گذاشتید؟؟...

منطقه بشرویه از نظر تاریخی قدمت بسیاری دارد . بر اساس شواهد و بناهای موجود ( وجود قلعه دختر و ترناو ) می توان گفت  قدمت بشرویه به قبل از اسلام بر می گردد . در قرن پنجم هجری ناصر خسرو هنگام عبور از این منطقه در دهستان رقه توقف کرده و از آبهای روان ، زراعت ، باغ ها و بارو ، مسجد آدینه و . . . سخن رانده است .
شالوده شهری بشرویه ، نشان می دهد که این شهر ، از ابتدای گسترش آن در دوره تیموری با رشدی نسبتا سریع به عنوان یک شهر مطرح شده است . مهم ترین سند کالبدی مدنیت بشرویه از همان دوران کهن ، وجود میدان تقریبا مستطیل شکل آن در مرکز شهر و در میانه راسته اصلی بازار قدیم بشرویه بوده است و در طول دوران دچار تغییرات زیاد شده است

ادامه مطلب در سایت حوزه هنری خراسان جنوبی.

بیش از چهل سفر به شهرستان بشرویه وبررسی مشکلات مردم وپاسخگویی به بیش از 6000نامه شهروندان ،حل مشکل خیلی از افرادی که تحت پوشش هیچ نهاد حمایتی نبوده اند وپیگیری مجدانه ی خواسته های دیرینه مردم بشرویه عل الخصوص در بحث جاده در بحث ارتقا  به شهرستان وهمین اواخر بحث کارخانه قطعه سازی خودرو،نمونه ای از فعالیتهای بارز نماینده محترم ومحبوب شهرستان  است ...

درست یادمون هست هنوز شش یا هفت ماهی از شروع مجلس نگذشته بود که پشت تریبون ها  می فرمودند : اگر آقای عابدی دوره بعدی رای می خواهد باید سه کار انجام بدهد اول شهرستان شدن بشرویه ..دوم جاده طبس - بشرویه ازمسیر خدا آفرید وسوم کارخانه مادر

 که فراتز از آنها ناحیه مواد سوختی بشرویه با پیگیری های ایشان به نتیجه رسید...

متن نامه شماره یک

متن نامه شماره دو

البته مطمئنا مشکلات زیادی در شهرستان بشرویه وجود دارد وبنده هم قبلا درخواست کردم که هر شخصی که مطلبی به نظرش می رسد تا در سایت به پیگیری آن بپردازیم مطرح کند تا در صورت امکان با نام خودش یا با امضا ی محفوظ وی مطرح وبه سمع ونظر مسوولین برسانیم .

منتظر نظرات ومقالات شما هستیم

سایت صدا وسیمای استان خراسان جنوبی در اقدامی زیبا وستودنی اقدام به معرفی اماکن دیدنی شهرستان بشرویه نموده که امیدواریم نقطه شروع والگویی مناسب باشد برای عزیزانمان در میراث فرهنگی که باید خود پیشرو و پرچمدار اینگونه اقدامات باشند..در لینک های زیر میتوانید ببینید:

حسینیه حاج علی اشرف

آسیاب های بشرویه

منزل مستوفی

قلعه دختر

باغ خان

 این اطلاعات در تاریخ 25 و26 مرداد کامل وارائه گردیده است که در نهایت از این اقدام صدا وسیمای استان سپاسگزاریم  ما که خانه حاج علی شریف ومنزل اسدی !!!! در این بین ندیدیم ..اگر شما این دو محل دیدنی فردوس را پیدا کردید به ماهم اطلاع بدهید...عزت زیاد والتماس دعا

بیش از پانصد سال است که  در برخی خانه های خشت وگل بشرویه زندگی جریان دارد ....هر جا از معماری بشرویه سخن به میان آمده ، خانه مستوفی،حسینیه حاج علی اشرف ،مسجد میان ده،مدرسه علمیه برتارک آن درخشیده اند .ومحققان وگردشگران بسیاری از این بنا ها بازدید ونوعا آنها را منحصر به فرد دانسته اند به گونه ای که این سبک معماری را به  فرموده شهردار محترم جناب مهندس سلیمی حلقه مفقوده معماری باستانی ایران میدانند.

البته اینکه یونسکو این بافت را تحت حمایت خود قرار می دهد وبشرویه دهمین شهر تاریخی کشور نام میگیرد یا بشرویه را موزه ی خشت وگل خراسان نامیده اند خود گواه ومصداقی براهمیت حفظ وصیانت از این میراث ارزشمند است .

اگر در آرم شهرداری دقت کنید ،به مهر شرکت فرش دستباف توجه کنید ،یا به آرم ولوگوی سایت دقت کنید متوجه میشوید که  بادگیر های منزل مستوفی به چه دلیل بربالای اکثر بنر ها ی سطح شهر می درخشند ...

که یک هفته گذشته است وهرچند صدا وسیمای استان از اشتباه خود عذر خواهی کرد ولی سازمان میراث فرهنگی  استان خراسان جنوبی علیرغم پیگیری متعدد و ارائه شکایت (حد اقل از طرف خودم)هنوز سایت اطلاع رسانی خود شان را اصلاح نکرده است ..و این اصرا بر اشتباه چه معنایی دارد ما هم نمیدانیم . هرچند نامی از موزه خشت وگل خراسان وبه زعمی دهمین شهر تاریخی ایران در این سایت نخواهید یافت ...چرا ؟؟؟؟؟؟ این سوالی است که اگر مسئولین محترم میراث به آن جواب بدهند ما هم خوشحال خواهیم شد . منتظر عذر خواهی واصلاح سایت میراث فرهنگی استان هستیم